Thổ Hà – Phù Lãng

Thổ Hà nằm ven sông Cầu, xưa kia là làng gốm nổi tiếng đất Kinh Bắc. Trong làng còn nhiều ngôi nhà, bờ tường được xây bằng những tiểu sành, mảnh gốm. Đó là những sản phẩm bị lỗi của làng gốm, được người dân tận dụng làm vật liệu xây dựng. Gốm Thổ Hà xưa đã đi vào trong câu ca: Vạn Vân có bến  Thổ Hà/ Vạn Vân nấu rượu, Thổ Hà nung vôi/ Tưởng rằng đá nát thì thôi/ Nào ngờ đá nát nung vôi lại nồng. Ngoài những bức tường cũ, ở đây còn tồn tại những ngôi nhà cổ trên trăm năm tuổi, phong cảnh hữu tình với cây đa, bến nước, đình cổ, chùa cổ đậm phong cách đồng bằng Bắc Bộ.

Theo thời gian, nghề gốm xưa dần tàn lụi. Người Thổ Hà giờ chuyển qua nghề thủ công, làm bánh đa nem, bánh đa dừa. Đi dọc đường làng, ngõ xóm, vào mỗi ngôi nhà đều bắt gặp cảnh người dân phơi từng giàng bánh san sát nhau. Họ dậy từ lúc 4h sáng, tráng bánh và đem đi phơi, giữa trưa lại thu về khi bánh đã khô.

Đến với Thổ Hà, chúng ta sẽ được tận hưởng một cuộc sống thanh bình, chậm dãi của một làng nghề truyền thống. Cuộc sống bình dị nơi đây luôn thu hút rất nhiều du khách, cũng như những nhiếp ảnh gia ghi lại những hình ảnh tuyệt vời này.

Rời Thổ Hà, chúng ta tiếp tục đến với làng gốm Phù Lãng. Làng gốm Phù Lãng thuộc xã Phù Lãng, huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh, cách Hà Nội khoảng 60 km và cách sông Lục đầu khoảng 4 km. Phù Lãng nằm bên bờ sông Cầu và có nhiều bến đò ngang suốt ngày chở khách qua lại. Địa danh Phù Lãng có thể có từ cuối thời Trần đầu thời Lê. Vào thời kỳ này, Phù Lãng có 3 thôn: Trung thôn, Thượng thôn, Hạ thôn. Phù Lãng được trong và ngoài nước biết đến với nghề gốm truyền thống.

Theo Tô Nguyễn, Trình Nguyễn trong sách Kinh Bắc-Hà Bắc thì ông tổ nghề gốm Phù Lãng là Lưu Phong Tú. Vào cuối thời Lý, ộng được triều đình cử đi sứ sang Trung Quốc. Trong dịp đi này, ông học được nghề làm gốm và truyền dạy cho người trong nước. Đầu tiên, nghề này dược truyền vào vùng dân cư đôi bờ sông Lục Đầu sau đó chuyển về vùng Vạn Kiếp (Hải Dương). Vào khoảng đầu thời Trần (thế kỷ 13) nghề được truyền đến đất Phù Lãng Trung (theo www.bacninh.gov.vn).

Nghề gốm Phù Lãng được hình thành và phát triển ở đây vào khoảng thời Trần, thế kỷ XIV. Hiện nay, Bảo tàng Lịch sử Việt Nam, một số nhà sưu tập còn lưu giữ và trưng bày một số sản phẩm gốm Phù Lãng có niên đại khoảng thế kỷ 17 – 19. Đó là sản phẩm gốm men nâu và những sắc độ của nó như men da lươn, vàng nhạt, vàng thẫm, vàng nâu…

Đường vào làng Gốm Phù Lãng: Từ Hà Nội có thể đi xe máy hoặc ôtô theo quốc lộ 5 rồi rẽ lên đường 1A mới. Tới bùng binh cầu vượt ở Bắc Ninh thì rẽ phải theo đường đi Phả Lại, đến trên cột cây số ghi “Phả Lại – 6km” vài trăm mét thì rẽ phải xuống một con đường làng nhỏ nhưng sạch sẽ, chạy giữa những thửa ruộng sâm sấp nước mùa cấy mạ, qua chợ Châu Cầu chừng 5 – 10 phút là tới.

Những nụ cười hồn nhiên

Những nụ cười hồn nhiên

Bé gái ở Phù Lãng

Bé gái ở Phù Lãng

Phù Lãng, Bắc Ninh 2015

Phù Lãng, Bắc Ninh 2015

Những đứa trẻ Phù Lãng

Những đứa trẻ Phù Lãng

2 đứa trẻ và những bức tường cũ ở Phù Lãng

2 đứa trẻ và những bức tường cũ ở Phù Lãng

2 đứa trẻ Phù Lãng

2 đứa trẻ Phù Lãng

Phù Lãng, Bắc Ninh 2015

Phù Lãng, Bắc Ninh 2015

Phơi bánh đa Thổ Hà

Phơi bánh đa Thổ Hà

Phơi bánh đa Thổ Hà

Phơi bánh đa Thổ Hà

Phơi bánh đa Thổ Hà

Phơi bánh đa Thổ Hà

Những đứa trẻ ở Thổ Hà

Những đứa trẻ ở Thổ Hà

Cô bé ở Thổ Hà

Cô bé ở Thổ Hà

Cậu bé trong 1 ngõ nhỏ Thổ Hà

Cậu bé trong 1 ngõ nhỏ Thổ Hà

Cậu bé trong 1 ngõ nhỏ Thổ Hà

Cậu bé trong 1 ngõ nhỏ Thổ Hà

Phơi bánh đa ở Thổ Hà

Phơi bánh đa ở Thổ Hà

Thổ Hà, Bắc Giang 2015

Thổ Hà, Bắc Giang 2015

Thổ Hà, Bắc Giang 2015

Thổ Hà, Bắc Giang 2015

Những bức tường gạch ở Thổ Hà

Những bức tường gạch ở Thổ Hà

Đậm chất làng quê Việt

Đậm chất làng quê Việt

Thổ Hà 2015

Thổ Hà 2015